จุดประสงค์การเรียนรู้ :
1. อธิบายเกี่ยวกับชนิดข้อมูล ตัวแปร ค่าคงที่ ตัวดำเนินการได้
2. เลือกใช้ชนิดข้อมูล ตัวแปร ค่าคงที่ ตัวดำเนินการในการเขียนโปรแกรมภาษา C# ได้
3. เขียนคำสั่งภาษา C# เพื่อประกาศใช้งานชนิดข้อมูล ตัวแปร ค่าคงที่ และตัวดำเนินการได้
การเขียนโปรแกรมภาษาใดก็ตามจะต้องมีการใช้งานข้อมูล (Data) ซึ่งอยู่ในรูปแบบต่างๆ เช่น ข้อความ , ตัวเลข, วันเวลา ฯลฯ โดยผู้ใช้งานจะนำข้อมูลเหล่านั้นมาคำนวณหรือประมวลผลในรูปแบบต่างๆ ได้ก็ต่อเมื่อนำมาจัดเก็บไว้ในหน่วยความจำภายในโปรแกรมที่เรียกว่าตัวแปร (Variable)
1. ชนิดข้อมูล (Data Type) ในภาษา C#
ในภาษา C# กำหนดชนิดของข้อมูลไว้หลากหลายชนิดเพื่อรองรับการจัดเก็บข้อมูลหลายๆ ประเภท ดังนี้
2. ตัวแปรและค่าคงที่
2.1 ตัวแปร (Variable) เป็นการอ้างถึงข้อมูลโดยค่าของตัวแปรสามารถเปลี่ยนแปลงได้ตลอดเวลาที่โปรแกรมกำลังทำงานอยู่ ก่อนการใช้งานตัวแปรจะต้องถูกประกาศการใช้งานและต้องระบุชนิดของข้อมูลที่จะใช้กับตัวแปรนั้นๆ ไว้
-
รูปแบบการประกาศตัวแปร
ตัวอย่างการประกาศตัวแปร
int number ; หมายถึง ตัวแปรชื่อ number เป็นชนิดข้อมูลแบบจำนวนเต็ม (int)
double width, high ; หมายถึง ตัวแปรชื่อ width และ high เป็นชนิดข้อมูลแบบทศนิยม(double)
นอกจากนี้แล้วยังสามารถประกาศตัวแปรแบบมีการกำหนดค่าเริ่มต้นให้กับตัวแปรได้อีกด้วย ดังตัวอย่าง
-
รูปแบบการประกาศตัวแปรที่มีการกำหนดค่าเริ่มต้น
ตัวอย่างการประกาศตัวแปร
int number=100 ; หมายถึง ตัวแปรชื่อ number เป็นชนิดข้อมูลแบบจำนวนเต็ม (int) ที่มีการกำหนดค่าเริ่มต้นเท่ากับ 100
double answer=0; หมายถึง ตัวแปรชื่อ answer เป็นชนิดข้อมูลแบบทศนิยม (double) ที่มีการกำหนดค่าเริ่มต้นเท่ากับ 0
-
กฎเกณฑ์การตั้งชื่อตัวแปร มีดังนี้
-
ตัวอักษรตัวแรกของชื่อต้องเป็นตัวอักษรภาษาอังกฤษ หรือตัวขีดเส้นใต้ (_)
-
ต้องประกอบไปด้วยตัวอักษรภาษาอังกฤษ (A-Z, a-z) ตัวเลข (0-9) หรือ เครื่องหมายขีดเส้นใต้ (_) เท่านั้น
-
ต้องไม่ซ้ำกับคำสงวน (Reserved word) โดยมีคำต่างๆ ดังตารางต่อไปนี้
2.2 ค่าคงที่ (Constants) ค่าคงที่เป็นการอ้างถึงข้อมูลเช่นเดียวกับตัวแปร สิ่งที่แตกต่างคือ ค่าของมันไม่สามารถเปลี่ยนแปลงได้อีกหลักจากการประกาศ ในภาษา C# ค่าคงที่จะต้องถูกประกาศโดยระบุชนิดของข้อมูล ค่าตั้งต้น และ ต้องระบุคีย์เวิร์ด const ในการประกาศค่าคงที่ก่อนถูกนำมาใช้งานเสมอ
-
รูปแบบการประกาศค่าคงที่
ตัวอย่างการประกาศค่าคงที่
const double pi=3.14 ; หมายถึง ค่าคงที่ชื่อ pi เป็นชนิดข้อมูลแบบแบบทศนิยม(double) ที่มีค่าเท่ากับ 3.14
const int x=3; หมายถึง ค่าคงที่ชื่อ x เป็นชนิดข้อมูลแบบแบบจำนวนเต็ม(int) ที่มีค่าเท่ากับ 3
2.3 ตัวดำเนินการ
ในการเขียนโปรแกรมเราจะพบว่าตัวดำเนินการเป็นส่วนหนึ่งที่มีความสำคัญต่อการเขียนคำสั่งต่างๆ ให้โปรแกรมสามารถทำงานได้ตามที่เราต้องการ เช่น การคำนวณทางคณิตศาสตร์ หรือการหาผลลัพธ์ต่างๆ โดยปกติแล้วในคำสั่งที่มีตัวดำเนินการนั่นจะเห็นว่าประกอบไปด้วยข้อมูล 2 ส่วน และจะมีตัวดำเนินการคั่นอยู่ตรงกลาง ซึ่งข้อมูลที่นำมาใช้กับตัวดำเนินการเราเรียกว่า Operand
ในการแบ่งประเภทของตัวดำเนินการนั้นมีการแบ่งอยู่หลายแบบ แต่ในที่นี้จะขอแบ่งประเภทของตัวดำเนินการตามรูปแบบการใช้งาน และขออธิบายเฉพาะตัวดำเนินการที่ใช้งานอยู่เป็นประจำ ดังนี้
-
ตัวดำเนินการทางคณิตศาสตร์ (Arithmetic Operator)
-
ตัวดำเนินการเปรียบเทียบ (Comparison Operator)
-
ตัวดำเนินการทางตรรกศาสตร์ (Logical Operator)
-
ตัวดำเนินการในการกำหนดค่า (Assignment Operator
-
ตัวดำเนินการทางคณิตศาสตร์ (Arithmetic Operator)
ตัวดำเนินการชนิดนี้จะพบบ่อยที่สุด และยังถูกนำไปใช้งานบ่อยอีกด้วย ซึ่งจะถูกนำไปใช้ในการคำนวณที่เกิดจากข้อมูลทั้ง 2 ฝั่งของตัวดำเนินการ ซึ่งมีให้เลือกใช้งาน ดังต่อไปนี้
ถ้ามีการใช้ตัวดำเนินการมากกว่าหนึ่งตัว ภาษา C# จะคำนวณค่าโดยเรียงลำดับความสำคัญของเครื่องหมายดังนี้
-
( )
-
* , / และ %
-
+ และ -
-
หากตัวดำเนินการมีลำดับเท่าเทียมกันจะคำนวณจากซ้ายไปขวา
2. ตัวดำเนินการเปรียบเทียบ (Comparison Operator)
ตัวดำเนินการเปรียบเทียบใช้ในการเปรียบเทียบข้อมูลสองข้างของตัวดำเนินการ ซึ่งผลที่ได้จากการเปรียบเทียบจะได้ผลลัพธ์ที่เป็นจริง (True) หรือ เท็จ (False) เท่านั้น ตัวดำเนินการเปรียบเทียบมีดังนี้
3. ตัวดำเนินการทางตรรกศาสตร์ (Logical Operator)
ตัวดำเนินการทางตรรกศาสตร์ใช้เปรียบเทียบข้อมูลด้านตรรกศาสตร์ซึ่งผลลัพธ์ที่ได้จะเป็นจริง (True) หรือเท็จ (False) เท่านั้น มีดังนี้
4. ตัวดำเนินการในการกำหนดค่า (Assignment Operator)
ตัวดำเนินการกำหนดค่าสามารถใช้กำหนดค่าให้กับตัวแปร ดังตารางต่อไปนี้
ตัวดำเนินการอื่นๆ
-
+ สำหรับ string คือ การนำเอา string 2 ค่ามาต่อกัน (concatenate)
-
++ เป็นการเพิ่มค่า โดยที่ a++ เทียบเท่ากับ a=a+1
-
-- เป็นการลดค่า โดยที่ a-- เทียบเท่ากับ a=a-1